maandag 2 november 2009

Crisis in de gevangenis



Sommigen onder jullie weten het al, anderen nog niet, maar ik heb een enorm grote interesse in gevangenissen. Wanneer ik spreek van een interesse, bedoel ik ook een interesse en geen voorliefde. Ik heb vier maanden stage gelopen in de hulpgevangenis van Leuven, en heb daar heel wat gezien en meegemaakt. Mijn brede ideeën en meningen hierover wil ik u besparen, dat zou ons wat te ver leiden. Maar ik zou toch graag even willen ingaan op de recente gebeurtenissen in de gevangenis van Leuven-Centraal.

De steekpartij van vorige week in de Leuvense gevangenis heeft duidelijke wondes achtergelaten. Letterlijk: 2 cipiers en 2 gevangenen met steekwonden in het ziekenhuis, één dood door een kogel. Figuurlijk: de cipiers van Leuven-Centraal blijven staken tot donderdag, die van Ittre sowieso tot 11 november, mogelijks nog langer. Justitie ligt (nog maar eens) onder vuur.

Ik kan het de werknemers van gevangenissen in België niet kwalijk nemen. Er is dringend nood aan verandering. Wanneer je tekent voor een job in de gevangenis, teken je niet voor onveiligheid, een grote kans op fysiek geweld of een ticket rechtstreeks naar de dienst spoedgevallen.

Er is volgens mij in de eerste plaats een groot tekort aan penitentiaire beambten (PB's). Het aantal gedetineerden stijgt, terwijl het aantal cipiers hetzelfde blijft. Op elk verdiep in de gevangenis waar ik werkte, waren zo'n 24 cellen. In elke cel zitten meestal 2 gedetineerden. Dat zijn in totaal zo'n 48 gedetineerden per verdiep. Hiervoor wordt één cipier verantwoordelijk gesteld. Eén cipier voor 48 gedetineerden. Normaal gezien is dit goed te doen, zeker met een gesloten deuren systeem. Wanneer agressie optreedt is dit echter te weinig. Collega's doen alles om zo snel mogelijk hulp te bieden, maar jammer genoeg zijn ze soms niet snel genoeg. Agressie in de gevangenis bestaat trouwens niet alleen tegenover de werknemers. Ook gedetineerden zelf worden hiermee (veel vaker zelfs) geconfronteerd. Geweld tussen gedetineerden onderling is ook een groot onderdeel van het agressieprobleem.
Cipiers dragen geen wapens. Volgens velen is dit een grove fout.
Persoonlijk vind ik dit een moeilijk onderwerp. Ik geloof dat wapens vooral zouden bijdragen tot een groter gevoel van veiligheid bij de cipiers zelf. Wat ik nog geloof, is dat als cipiers over wapens beschikken, ze hier gebruik van zullen maken. Permanent wapens dragen is geen oplossing. Als je een wapen draagt, zal je snel geneigd zijn ernaar te grijpen. Volgens mij zal dit enkel leiden tot meer en zwaardere incidenten.

Er is nood aan verandering in de praktijk. Het voorval in Leuven-centraal is volgens de cipiers de spreekwoordelijke druppel die justitie nodig heeft om tot actie over te gaan. Jammer genoeg is dit niet zomaar een probleem dat je gemakkelijk oplost. Het probleem van agressie in de gevangenis hangt samen met de grote problematieken rond overbevolking, behandeling in de gevangenis, bendevorming, het nog steeds te kleine budget voor justitie, ...
Hopelijk is onze minister van Justitie creatief genoeg om een oplossing te vinden voor het probleem die echt werkt, en die ook de cipiers zelf geruststelt. Ik ben er niet echt van overtuigd dat dit zomaar zal lukken zonder ook af te rekenen met die grote hete hangijzers die ik hierboven aangaf.
Justitie is én blijft nog wel even één van de zorgenkindjes van ons land.

0 reacties:

Een reactie plaatsen